Doanh nhân và trọc phú

(Báo Văn Hóa Giáo Dục) – Ông chủ cà phê Trung Nguyên Đặng Lê Nguyên Vũ đã nói một câu rất thú vị: Một đất nước muốn giàu mạnh và phát triển phải biết yêu doanh nhân, và doanh nhân muốn được yêu phải biết nghĩ cho xã hội.

 

Câu nói đó của ông Đặng Lê Nguyên Vũ được tiếp lời bởi câu chuyện của Chủ tịch VCCI Vũ Tiến Lộc trong buổi phát động một chương trình hành động của doanh nhân Việt, rằng cách đây mấy năm khi ông đến Ấn Độ, ông đã rất buồn khi nhân viên lễ tân trả lời ông rằng cô ấy không biết tới Việt Nam. Cô lễ tân lý giải: “Tôi biết tới Thái Lan vì sử dụng hàng tiêu dùng của họ. Tôi biết Nhật Bản vì xe Toyota chạy đầy đường Ấn Độ. Ở đây không có hàng hóa nào của Việt Nam, nên thú thực tôi không biết về Việt Nam”.

Câu chuyện nhỏ đó cho thấy một mối quan hệ lớn hơn giữa thương hiệu của một mặt hàng, một ngành hàng với thương hiệu quốc gia. Nước Nhật được thế giới nể phục gọi là hiện tượng thần kỳ trong phát triển kinh tế từ sau Thế chiến thứ II có một phần đóng góp rất lớn của những tên tuổi như Toyota, Honda, Mitsubishi, Sony…  Những con người đằng sau các tên tuổi ấy không ai khác là những doanh nhân.

Ở Việt Nam, từ những năm đầu thập kỷ 1990 đến nay cũng đã sản sinh nhiều doanh nghiệp lớn, đóng góp quan trọng cho sự phát triển của đất nước từ một nền kinh tế lạc hậu thành một quốc gia có thu nhập trung bình.

Họ góp phần tạo ra GDP, giải quyết việc làm, kéo đất nước đi lên. Cũng đã có không ít thương hiệu vượt ra khỏi biên giới Việt Nam, trở thành thương hiệu quốc tế. Và những thương hiệu đó, đã mang cái tên Việt Nam đến với thế giới.

Nhưng ở Việt Nam, có bao nhiêu người làm kinh doanh, làm chủ doanh nghiệp được gọi là doanh nhân? Bao nhiêu người làm kinh doanh xứng đáng được yêu quý? Đó vẫn là một câu hỏi lớn, gắn với một câu hỏi cơ bản hơn: Doanh nhân là ai?

Ông Nguyễn Liên Phương – Giám đốc Học viện Doanh nhân LP Việt Nam gọi doanh nhân là người trả lương và đóng đầy đủ các loại bảo hiểm cho người lao động.

Ông Đặng Lê Nguyên Vũ gọi doanh nhân là người biết làm giàu không chỉ cho mình, mà còn làm cho xã hội phát triển.

Hai định nghĩa, tưởng đơn giản, nhưng nếu chiếu theo đó thì ở Việt Nam có bao nhiêu người kinh doanh, chủ doanh nghiệp thực sự là doanh nhân? Có lẽ không quá nhiều.

Ở Việt Nam, có rất nhiều người lắm tiền một cách bí ẩn trước khi làm kinh doanh, những người mà trước khi xã hội bắt đầu biết đến sự có mặt của họ thì họ đã rất giàu có.

Ở Việt Nam, còn rất nhiều công nhân chưa được đối xử đúng luật lao động và danh sách cần truy thu của cơ quan bảo hiểm xã hội và thuế vụ chưa năm nào được rút ngắn.

Ở Việt Nam, còn rất nhiều kiểu làm giàu bằng cách không tạo ra giá trị mới cho xã hội, hoặc tệ hơn, kéo lùi sự phát triển của xã hội.

Ở Việt Nam, còn dư địa cho lối làm ăn kiểu đầu cơ, mua đi bán lại, làm giả làm nhái, ký sinh vào cơ chế và sự lỏng lẻo trong quản lý để làm giàu một cách bất chính, hoặc phân chia lại tài sản xã hội theo hướng đặc lợi dành cho người có đặc quyền.

Ở Việt Nam, có rất nhiều người kinh doanh khởi đầu bằng khát vọng doanh nhân trong sáng nhưng kết thúc bằng sự tha hóa, biến chất, thậm chí là tù tội, lao lý…

Ở Việt Nam, cũng có không ít người mang nặng ước mơ lúc thân phận còn thấp, nhưng sớm thỏa mãn và chạy theo hưởng thụ cá nhân khi đã thu được ít nhiều thành quả; cái mà giới làm ăn hay gọi là bệnh “bò no chán cỏ”.

Tất cả những lối nghĩ, lối làm đó đều không phản ánh tính cách, bản ngã của một doanh nhân. Nói thẳng hơn, đó là lối thể hiện gần hơn với bản chất trọc phú.

Điều đáng tiếc, là số người này không hề nhỏ. Nên không khó hiểu, khi một bộ phận người Việt có tâm lý “ghét người giàu”. Cũng không quá khắt khe, khi có người ngoa dụ ví von rằng “doanh nhân là những tù nhân dự khuyết”.

Trong bối cảnh nền kinh tế đang bước đi giữa những chông gai, kỳ vọng đặt vào vai giới doanh nhân là rất lớn. Nếu trong hai cuộc kháng chiến thần thánh của dân tộc, đoàn quân tiên phong là những người lính thì trong thời kỳ đất nước hướng tới sự thịnh đạt, đội ngũ đi đầu không ai khác là doanh nhân.

Và cũng trong cái chông gai này, sự khác biệt giữa doanh nhân và trọc phú sẽ ngày càng lộ rõ hơn.

Doanh nhân với trí tuệ, khát vọng, phương pháp và bản lĩnh sẽ giúp đất nước, xã hội bước qua những khó khăn. Trọc phú với sự mánh khóe, bản chất ký sinh, sự liều lĩnh và làm giàu bất chấp sẽ dễ dàng lộ diện.

Sự tồn tại song song, đối lập và đôi khi đan xen giữa doanh nhân và trọc phú cũng là một phần trong Qui luật thống nhất và đấu tranh giữa các mặt đối lập trong triết học. Sẽ không có một nền kinh tế chỉ có doanh nhân, cũng không có một xã hội toàn trọc phú.

Giá trị của một trọc phú có thể đo đếm dễ dàng qua chiếc siêu xe triệu đô, biệt thự hạng sang, bộ sưu tập sinh vật “sách đỏ” hay những thú vui xa xỉ. Giá trị của một doanh nhân, khó hơn, được đo đếm bằng tổng giá trị mà người đó tạo ra cho xã hội, cho cộng đồng.

Nhưng xã hội tiến bộ sẽ tìm được cách phân biệt để tôn vinh, yêu quý và ghi nhận sự đóng góp của những doanh nhân chân chính trong tiến trình phát triển của mình.

Và xã hội tiến bộ sẽ vạch mặt, lên án những kẻ trọc phú làm giàu bất chính bằng cách gặm mút tài nguyên, bóc lột lao động, lũng đoạn thị trường, xây nhóm lợi ích và vơ vét tài sản xã hội thành tài sản của mình.

Cô lễ tân người Ấn Độ trong câu chuyện của ông Vũ Tiến Lộc, trong tương lai có biết tới Việt Nam hay không, một phần không nhỏ xuất phát từ việc xã hội ta có biết yêu doanh nhân hay không, và những người đang ngồi ghế doanh nhân có xứng đáng với tình yêu đó hay không.

Và bạn, bạn muốn gửi gắm lời nào tới những doanh nhân? Lời nào dành cho trọc phú?

………………………………….

Lê Hồng Kỹ thực hiện

Nguồn bài viết: Blog Dân Trí

Ý kiến của bạn đọc:

Bình Luận 1 - 07:            23 13-10-2012
Bài viết rất hay, mong sao những người tự cho mình là tài giỏi, là giầu có hãy đọc và suy nghĩ về điều này. Cảm ơn tác giả.
2 – Lê Nguyên Phái - 07:36 13-10-2012
Bài viết nói rất rõ, rất đúng với thực tế. Điều đúng đặc biệt trước tiên đó là hiện nhiều nhà kinh doanh vẫn giàu có nhưng vẫn muốn bóc lột sức lao động của người lao động: Luồng lách tránh né việc đóng bảo hiểm cho người lao động, trả lương lấp,v.v… Một điều phải nói đến nữa là những nhà trọc phú, có không ít nhà trọc phú lợi dụng đồng tiền giàu có của mình xem thường ngườilao động, làm thuê,…. Tuy nhiên cũng có một số là nhà trọc phú nhưng họ sống rất lương tâm, có tình người, mặc dù không có kiến thức như Doanh nhân nhưng họ có bản chất tốt để biết sống và đối xử với mọi người trên mọi lĩnh vực khác nhau.
3 – Nguyentadul - 07:36 13-10-2012
Bài viết rất hay và sâu sắc,
4 – lê dũng - 07:56 13-10-2012
Bài viết rất hay. Có lẽ chưa khi nào ở Việt Nam có nhiều giám đốc như bây giờ. Tôi hay độc về các gương doanh nhân VN và thấy rằng không ít các “doanh nhân” đang phát triển rất mạnh với những công việc như: Dạy về cách cư xử khi đi làm, dạy về kỹ năng giao tiếp, kỹ năng mềm… Rất nhiều người trong số họ trước đó đã mở các công ty sản xuất mà không thành công. Thiết nghĩ, những điều đó cũng cần thiết nhưng nếu không ai sản xuất của cải vật chất, hoặc muốn thành doanh nhân thành đạt thì đi vào phi sản xuất thì liệu có làm cho đất nước phát triển? Nếu ra đường gặp toàn những người lịch thiệp, giao tiếp hay nhưng đều làm công việc giấy tờ, giảng dạy thì sẽ như thế nào? Vậy nên chăng hãy đề cao những người sản xuất của cải vật chất thực sự theo đúng nghĩa đen, những người mang lại công ăn việc làm cho những người khác và làm ra sản phẩm thực sự cho xã hội.
5 – Nguyễn Nhật Anh - 07:59 13-10-2012
Tôi nhẩm tính: không biết có bao nhiêu phần trăm doanh nhân Việt Nam hiểu và suy nghĩ như anh Đặng Lê Nguyên Vũ – nhất là các vị là sếp của các tập đoàn kinh tế “mũi nhọn”? Tôi thấy triết lý của anh Vũ rất hay, rất chí lý, song lại buồn vì quá nhiều người mang cái vỏ bọc doanh nhân mà không nghĩ tới dân, tới đất nước, họ bất chấp thủ đoạn thu vén cá nhân, làm giàu bất chính và đối với lực lượng lao động làm việc cho họ thì phân vùng, miệt thị và cho họ những đồng lương rẻ mạt!
6 – Tô Mỹ Bình - 08:04 13-10-2012
Theo tôi thì người dân VN ta rất muốn đất nước hùng cường, phát triển sánh vai với bè bạn năm châu và rất yêu những người tạo ra công ăn việc làm, dóng góp tiền của xây dựng quốc gia (những doanh nhân) nhưng chúng ta luôn trăn trở, âu lo và … chờ đợi: liệu những người đang ngồi ghế doanh nhân có xứng đáng với tình yêu đó hay không thôi!
7 – Ha Lan - 08:06 13-10-2012
Một xã hội và môi trường kinh doanh chỉ tốt khi doanh nhân nhiều hơn trọc phú.
8 – DTuan - 08:07 13-10-2012
Bai Viet Nay Hoan Toan Dung.Co Xung Dang Hay Khong
9 – Dieu Hong - 08:10 13-10-2012
Ở VN tôi thấy trọc phú đội lốt doanh nhân nhiều quá
10 – Ngô Phương Lan - 08:13 13-10-2012
Một khi xã hội chưa vạch mặt, chỉ tên và nghiêm trị những doanh nhân bất chính làm giàu bằng việc bán đất, bán tài nguyên quốc gia, bóc lột lao động, tham ô, lũng đoạn thị trường, xây nhóm lợi ích và vơ vét tài sản xã hội thành tài sản của mình thì tầng lớp doanh nhân khó mà giành được chữ “yêu” từ nhân dân bởi lẽ những con sâu mọt đó rất to và cũng rất nhiều nữa. Tình trạng này không còn là chuyện “con sâu làm rầu nồi canh” mà nồi canh đã khủng khiếp quá đi rồi, không ai còn muốn nhìn nữa đó các bạn ạ. Tình trạng này mà kéo dài thì không những nhân dân lầm tham mà đến đất nước cũng lâm nguy!
11 – Nguyễn Nguyên Hoàng - 08:22 13-10-2012
Ơ VN có một tầng lớp doanh nhân không bao giờ nghĩ tới lợi ích chung, lợi ích của nhân dân và của quốc gia. Họ sẵn sang bán đất ông cha, sẵn sàng khai thác tài nguyên đất nước để đổi lấy bạc tiền, địa vị và khi đã “rủng rỉnh” rồi thì chạy quan, chạy chức. họ kết bè kết đảng, lũng đoạn nền kinh tế; tham ô tham nhũng mà miệng vẫn ba hoa nói yêu nước, thương dân, triệt để chống tham ô, hối lộ…đủ cả. Vậy chúng ta có thể “yêu” nhưng doanh nhân loại này không? Tôi thì thấy khó “yêu” lắm!!!
12 – ha duc minh - 08:31 13-10-2012
Doanh nhân và xã hội cũng như anh hùng và thời thế. Thời thế tạo anh hùng, anh hùng lại tạo thời thế. Xã hội thế nào sẽ tạo ra mẫu hình doanh nhân như thế, và doanh nhân thế nào sẽ tạo ra bộ mặt xã hội như thế. Thời thế thế thời phải thế.
13 – Vũ Thị Thủy - 08:37 13-10-2012
Bài viết rất hay và cũng đúng với thực trạng Việt Nam hiện nay nhưng con số những doanh nhân chân chính, làm giàu bằng trí tuệ, tài năng và bằng cả tình thương yêu, quan tâm đến đồng loại, lo lắng cho sự phồn thịnh của quốc gia còn quá ít. Một số không nhỏ làm doanh nhân rồi để có tiền lo có chức có quyền … Họ cũng tự xưng mình là doanh nhân nhưng đã đánh mất đi chữ “tín” mà người làm doanh nhân cần có, đánh mất đi cái đức là làm người thì phải biết nghĩ đến quốc gia, đến thiên hạ … có thể nói họ là loại người mà tác giả gọi là “trọc phú” đấy. Loại này bây giờ quá nhiều mà yêu làm sao được.
14 – hungfalcon - 08:50 13-10-2012
Tác giả đã có một bài viết rất hay về thực trạng doanh nhân Việt . Đất nước muốn trường tồn và phát triển phải có một tầng lớp doanh nhân đủ mạnh và tầm cỡ , lớp trọc phú phải bị đào thải ; muốn được như vậy Đất Nước phải biết yêu doanh nhân từ trong suy nghĩ , hành động và chính sách cụ thể .
15 – tailecongnbh - 08:51 13-10-2012
Ở nước ta DN thật sự hầu như rất hiếm, chỉ có mấy ông nhà giàu chơi trội thì nhiều mà thôi.
16 – Lê đức Hoàng - 08:58 13-10-2012
Cảm ơn tác giả và bài viết. Tuy nhiên: tôi Thấy, nghĩ vẫn chưa đủ, cần thực hiện như thế nào. Nếu chỉ ” Nghĩ”, bản thân tôi và hàng triệu người đều có thể, nhưng sự khác biệt trong ngôn từ tiếng Việt của ta rất gần: “Nghĩ” và “nghỉ” Tôi cố gắng tìm những “doanh nhân thật sự” nhưng sao khó quá. Ở ta có nhiều công ty ăn nên làm ra từ tài nguyên tổ quốc, từ gian lận thương mại… thử hỏi các đại gia ấy đã đóng được bao nhiêu phần trăm lợi nhuận vào thuế?? đóng góp cho xã hội ra sao? Hay chỉ là lên tiếng để “đánh bóng” Và có lẽ một phần các doanh nhân của ta cũng đang “nghĩ” về “nghỉ”. Xin hãy làm những điều thiết thực với xã hội
17 – qaz - 08:59 13-10-2012
nói đúng thiệt,cảm ơn tác giả đã viết bài
18 – DOANLINH - 09:01 13-10-2012
NHIEU NGUOI NHO CAC MOI QUAN HE, MA MANH, BON RUT TAI NGUYEN, BOC LOT DONG BAO. DO CHI LA CAC RANH NHAN.
19 – pham hong hanh - 09:38 13-10-2012
xa hoi ngay 1 phat trien di len ben canh co nhung doanh nghiep lam an rat chan chinh thi lai co 1 bo phan doanh nghiep nao do lam an bat hop phap.vi the chung ta can va se phai loai bo nhung doanh nghiep lam an phi phap do,k the de ho lam giau bat chinh bang mo hoi cong lao, su co gang cua nguoi lao dong,gia tri cua con nguoi k the de ho muon lam gi thi lam con minh la nhung ng lao dong chat phat chan chinh lai de ong chu cua minh boc lot gia tri ay,ma gia tri ay phai dc ton vinh,theo minh thay thi hien nay cung co kha nhieu troc phu ho boc lot suc lao dong cua nguoi lao dong qua nhieu de lam giau cho minh,con ko quan tam den doi song cua nguoi lao dong,ng da giup doanh nghiep minh san xuat ra hang hoa,ng giup minh lam giau.hi vong phap luat va nhung ng tieu dung cta se som tay chay dc nhung hanh hoa cua nhung doanh nghiep lam hang hoa kem chat luong,va som dua nhung troc phu- nhung doanh nghiep lam an phi phap kia ra khoi thuong truong ,dua Viet Nam phat trien ben vung
20 – Đại Minh - 09:39 13-10-2012
bài viết rất hay nhưng hãy Thử nghĩ xem Doanh nghiệp vừa và nhỏ chết vì điều gì. Họ chết vì chính sách hỗ trợ chưa chính đáng, chết vì chưa có sự đảm bảo trong chính sách cạnh tranh. Nói doanh nghiệp VN hay những người có tiền đem đầu tư để có lợi nhuận họ cũng phải tính toán chứ, nếu không có lãi nhiều và rủi ro cao thì ai dại đem ném tiền qua cửa sổ ko? hy vọng những doanh nhân hãy nêu lên ý kiến của mình xem họ cần gì và vướng mắc ở đâu để có thể tạo điều kiện cho họ phát triển.
21 – Hoàng Trọng Thông - 09:55 13-10-2012
Một trọc phú thì làm sao mà lũng đoạn xã hội được, bây giờ nhiều trọc phú phối hợp với nhau mưu mô ,mánh khoé với nhau,dìu nhau,tạo đièu kiện cho nhau mà không phải ai củng có chổ đứng để tạo điều kiện.
22 – Trần Gian - 10:07 13-10-2012
Rõ ràng ranh giới giữa doanh nhân và trọc phú khó có thể phân chia được. Nói như anh Đặng Lê Nguyên Vũ thì khó lắm anh ạ.Nếu như nói chúng tôi không cần trọc phú thì không hẳn vì chúng tôi cần việc làm.

Gửi phản hồi

You must be Logged in to post comment.