Nửa đời người truyền thần vào tranh của ông già phố cổ

(VHGD) – Điều quan trọng nhất của vẽ truyền thần là nghệ nhân phải “bắt” được cái “thần” của mỗi người. Khi đã làm được điều đó, những bức tranh vẽ ra đẹp không khác gì ảnh chụp.

Người được mệnh danh là “bô lão” của làng truyền thần Hà Nội, người vẽ truyền thần có tuổi đời cao nhất, thâm niên trong nghề lâu nhất chính là ông Nguyễn Bảo Nguyên năm nay gần 80 tuổi. Nơi trưng bày những bức truyền thần của ông, cũng là nơi hơn nửa thế kỷ nay ông vẫn miệt mài ngồi vẽ chính là căn phòng nhỏ chưa đầy 10m² nằm giữa phố Hàng Ngang (Hà Nội) cổ kính.


Vào thập niên 50 của thế kỷ trước, truyền thần là nghề rất thịnh hành. Riêng Hà Nội có tới hơn 400 họa sĩ vẽ truyền thần. Các cửa hàng, cửa hiệu được trang hoàng lộng lẫy, phố nào cũng có họa sĩ truyền thần ngồi miệt mài vẽ. Nhưng thời đó, chủ yếu người ta đặt vẽ chân dung người quá cố để thờ cúng.


“Người vẽ cũng phải xuất thần thì mới bắt được thần, chỉ khi bắt được thần thì mới vẽ được cái thần đó lên tranh”, ông Nguyên nói.

 

Trong truyền thần, mỗi người có một cách vẽ khác nhau, nhưng tựu chung đều phải qua mấy bước cơ bản như phác bằng bút chì những nét đại cương, rồi dùng bột đen để tô dần cho các bộ phận trên chân dung cho nổi dần lên từng nét mắt, mũi, miệng… cho đến khi xong thì thôi.

 

Kỹ thuật di màu để tranh đẹp của mỗi nghệ nhân còn tuỳ thuộc vào cảm nhận của từng người, vì thế mỗi người truyền thần đều có những nét rất riêng biệt, không ai giống ai.

 

Đồ nghề và giá vẽ của ông Nguyên thật đơn giản.


Ngày nay, những bức chân dung được truyền thần với đặc trưng chỉ có hai màu trắng đen đã trở thành môn nghệ thuật rất riêng, thành thú chơi tranh của người Hà Nội.

 

Một phút suy tư của ông Nguyên. Ông cho biết, năm 2000, ông có 14 bức tranh tuyền thần được trưng bày tại một cuộc triển lãm lớn ở Nhật Bản. Vẽ truyền thần, theo ông Bảo Nguyên, không phải đơn thuần là “chép ảnh”. Truyền thần là một từ gốc Hán-Việt, có nghĩa là truyền lại cái “thần” của người được vẽ.

 

Nhiều người đến theo học vẽ truyền thần từ ông, nhưng đều không thành, ông tâm sự: “Vẽ truyền thần phải học đến 5-10 năm, ai không kiên trì không làm được. Nhiều em trẻ đến đây học rồi cũng bỏ, chúng nó về đi kinh doanh nhiều tiền hơn là vẽ tranh”.

 

Căn phòng của ông treo những bức chân dung của cụ già vùng cao với từng nếp nhăn hằn trên khuôn mặt, vài sợi tóc lơ phơ bay trước trán; bức chân dung các em bé gái với đôi mắt trong veo, thánh thiện.

 

Ông Nguyên đang nhìn qua bức ảnh chân dung để so sánh với bức vẽ thật.


Trải qua năm tháng, ông Nguyên vẫn miệt mài cầm bút vẽ, tạo nên những tác phẩm có giá trị.


Nhiều khách du lịch đi qua cửa hàng đều ngó lại xem những bức ảnh truyền thần có hồn của ông.

LÊ HIẾU

Theo infonet


 

Gửi phản hồi

You must be Logged in to post comment.